Informator miechowski
inne:  Galeria Maopolski Szlak Boogrobcw Gazeta
roda, 24 kwietnia
imieniny:
Bony, Horacji, Jerzego
Zwzka. Olej, ptno
Publikacje
Jzef Spychalskiby Stanisaw Piwowarski
25 III w mieszkaniu przy ul. Starowilnej 36/2 Gestapo aresztowao szefa kancelarii Oddziau I sztabu Komendy Okrgu plut. pchor. Wiesawa Dawida, pseud. Tomasz, a w kilka godzin pniej dwie jego wsppracownice – przy ul. Wita Stwosza 22/5 szyfrantk i archiwistk dr Iren Ciosisk, pseud. Stacha i przy ul. Chocimskiej 9/5 czniczk i archiwistk Barbar Sadlik, pseud. Jola. W wietle dokonanych ustale wiadomo, e plut. pchor. „Tomasz” odda w rce Gestapo zaszyfrowane listy odznaczeniowe, zawierajce nazwiska 470 oficerw i 530 podoficerw, ktre dopiero po zamaniu szyfrw stay si podstaw do szerokich aresztowa, dokonanych w Okrgu z pocztkiem lipca. Z odkrytej podczas rewizji skrytki w mieszkaniu dr I. Ciosiskiej zabrano rwnie list odznaczeniow Obwodu Mylenickiego AK. Staa si ona przyczyn aresztowa czonkw AK na Zarabiu w Mylenicach, podczas ktrych ujto rwnie kierownika Szefostwa Produkcji Konspiracyjnej Okrgu krypt. „Ubezpieczalnia”, mjr in. Leona Daroszewskiego, pseud. Andrzej. W posiadanie Gestapo weszy inne kompromitujce materiay, dekonspirujce niektre wytwrnie i montownie „Ubezpieczalni”.
Od 21 III S. nocowa w mieszkaniu Marii Starowieyskiej, pseud. Prawdzic. 23 III wieczorem spotka si ze swym adiutantem, plut. pchor. W. Bniskim, ustalajc program swych zaj na dzie nastpny. 24 III przed poudniem spotka si te z kierownikiem Oporu Spoecznego, dr Tadeuszem Sewerynem, pseud. Biaows, nastpnie za, niedugo po godz. 1300 przyby na ul. Starowiln 19, gdzie przejrza poczt, biuletyny prasowe i nieco odpocz. O godz. 1600 wyszed do mieszkania mjr S. Sikorskiego, noszcego nazwisko S. Michalski. Odchodzc stwierdzi, e po odprawie ewentualnie zajdzie do F. Ponickiego na ul. Dug 22, skd przed 2100 powrci na ul. Karmelick 45.
Wobec faktu, i nie pojawi si na kwaterze wieczorem i rano dnia nastpnego, adiutant zawiadomi o tym o godz. 945 szefa Sztabu Komendy Okrgu i podj prb wyjanienia okolicznoci zaginicia komendanta Okrgu. W poudnie w sztabie wiadomo ju byo o aresztowaniach i przedsiwzito dziaania dla zabezpieczenia biura szyfrw, biura patnika, kwater i lokali odpraw. Na kontakt alarmowy do Komendy Gwnej AK w Warszawie noc z 25 na 26 III 1944 wysano pocigiem Zofi Michaowsk, pseud. Krystyna, czniczk Oddziau V(k) sztabu Komendy Okrgu, ktra przekazaa meldunek o aresztowaniach i przerwanej cznoci sztabu z Oddziaem I, a rwnoczenie zawiadomia o aresztowaniu komendanta Podokrgu Rzeszowskiego, ktremu podlega inspektor Inspektoratu Rejonowego Mielec. Ujtych w kotle i w innych lokalach przewieziono do siedziby komendanta Policji Bezpieczestwa i Suby Bezpieczestwa Dystryktu Krakowskiego przy ul. Pomorskiej 2 i do wizienia przy ul. Montelupich. Stosunkowo szybko Gestapo ustalio, e ma w swoich rkach samego komendanta Okrgu, ktrego cay czas w trakcie przesucha tytuowano „generaem”. Bezporednio po aresztowaniu S. Gwny Urzd Bezpieczestwa Rzeszy (Reichssicherheitshauptamt, RSHA) w Berlinie skierowa do Krakowa specjalnego wysannika swego Wydziau IV-D-2. By to by moe Harro Thomsen, kierownik Referatu IV DZ RSHA. Przesuchanie, a waciwie rozmowy z S., a od pewnego momentu take z ppk. A. Kaczmarczykiem, odbyway si przy aktywnym udziale Wyszego Dowdcy Policji i SS, gen. Wilhelma Koppego. Zadaniem Niemcw byo przekona komendanta Okrgu Krakowskiego, e sytuacja w 1944 staa si cakowicie odmienna ni w 1939 i wojska niemieckie, powstrzymujc Armi Czerwon dziaaj w interesie Polakw. Przez osob S. pragnli oni dotrze za wszelk cen do Komendy Gwnej AK z propozycj skierowania wszystkich wysikw polskiego podziemia przeciwko Armii Czerwonej i polskim siom lewicowym, lub przynajmniej zajcia przez AK choby czciowo neutralnego stanowiska. Naciskano take, by S. zgodzi si utworzy spord onierzy AK Legion Antybolszewicki i stan na jego czele. Komendant Okrgu sugesti t zdecydowanie odrzuci. Jednak na danie wyszych oficerw policji niemieckiej i za jego zezwoleniem wyszed z wizienia i wyjecha do Warszawy ppk A. Kaczmarczyk, by nawiza kontakt w tej sprawie. Cen jego wyjazdu byo uwolnienie crki. Wyprawy te skoczyy si dla Niemcw negatywnie. Komenda Gwna AK propozycji i rozmw nie podja. Ppk A. Kaczmarczyk pozosta w Warszawie. Kontakt z szefem Biur Wojskowych uzyska okoo 10 IV 1944.
S. chcia wykorzysta t inicjatyw do ostrzeenia swego sztabu, Komendy Gwnej AK i dla zyskania na czasie w celu przygotowania odbicia go oraz innych aresztowanych. Jego upozorowane spotkanie z wysannikiem Komendy Gwnej AK stwarzao szans przeprowadzenia takiej akcji, co byo jednak aktualne tylko do 15 IV. Do Warszawy dostarczono gryps, napisany przez niego w wizieniu (cela 151, pitro II) i wysany 29 III 1944, zawierajcy nastpujce stwierdzenia: w rce nieprzyjaciela dostay si archiwa Oddziau I sztabu Komendy Okrgu; zagroone zostay „Ubezpieczalnia” i ChOW „Racawice”; naley ostrzega awansowanych i odznaczonych. S. sugeruje w nim, aby akcj jego odbicia przeprowadzi w trakcie przewoenia go z wizienia do gmachu Gestapo przy ul. Pomorskiej 2, gdy po powrocie z Warszawy bdzie si tam udawa ppk A. Kaczmarczyk. Bya w nim rwnie wzmianka, e S. opiekunami rodziny mianowa „Romana”, „Wiesawa” i „Expressa”. Wielk trosk o los S. wykazywali zwizani z nim oficerowie Komendy Gwnej AK, m.in. pk Antoni Sanojca, pseud. Kortum, mjr Janina Kara, pseud. Bera, mjr Ludwik Muzyczka, pseud. Benedykt. Inicjujc akcj odbicia zwracano jednak uwag na podjcie w Krakowie maksymalnych rodkw ostronoci.
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20
Temat oraz komentarz
Autor oraz opcje
more Dodaj komentarz
2000-2002© Copyright by Studio Reklamy s.c. » o serwisie | » o autorach | » licencja serwisu | » reklama u nas