Informator miechowski
inne:  Galeria Maopolski Szlak Boogrobcw Gazeta
Czwartek, 27 kwietnia
imieniny:
Zyty, Sergiusza, Teofila
Brama w dawnej zabudowie pnocnej pierzei Rynku
Publikacje
Historia Miechowaby Wodzimierz Barczyski

Wielkie wojny

    Wybuch I Wojny wiatowej przewidywany narastajcym konfliktem midzynarodowym, a przyspieszony zabjstwem w Sarajewie spowodowawiele zmian w ziemi miechowskiej. Ju w na pocztku 1914 roku Rosjanie ogoocili przygraniczne tereny z wojsk przegrupowujc je do rdzennej Rosji, tak, e wojska Austriackie bez przeszkd wkroczyy na teren Miechowszczyzny.
    8 sierpnia 1914 roku przez Miechw kierujc si na Kielce przemaszerowaa synna I Kompania Kadrowa Legionw organizowanych przez Jzefa Pisudskiego. Od momentu wkroczenia Austriakw do Miechowa rozpocz si okres okupacji austriackiej trwajcy a do listopada 1918 roku. Miechowskie stao si siedzib c. i k. Komendy Obwodowej. Obwodem Miechowskim kierowa podpukownik Franciszek Preveaux a zastpc jego by major Rudolf Weber.
    Rzdy Austriakw uporzdkoway zaniedbanprzez Rosjan spraw komunikacji. W 1916 roku wybudowano kolejk wskotorow czc stacj kolejow w Charsznicy z Miechowem. Linia kolejki prowadzia a do Kazimierzy Wielkiej. Rozpoczto te budow drg. Wadze austriackie wyraziy zgod na wprowadzenie do urzdw i szk jzyka polskiego. Uzyskano rwnie zgod na dziaalno organizacji rolniczych i kulturalnych. Miechowscy dziaacze patriotyczni wykorzystali sprzyjajc sytuacj oraz internacjonalistyczne zapatrywania komendanta obwodowego pk Franciszka Prevaoux Austriaka francuskiego pochodzenia. Poddali oni projekt ustawienia w rodku miechowskiego Rynku pomnika symbolu. Dziki przychylnoci komendanta zaprojektowany przez nauczyciela gimnazjum miechowskiego prof. Wacawa Niezabitowskiego pomnik zosta umieszczony w Rynku pod koniec 1916 roku. Pomnik stojcy w rynku do dnia dzisiejszego przedstawia ora zrywajcego si do lotu na graniastym cokole zaopatrzonym w krzy otoczony wiecem laurowym. Na kamiennej pycie umieszczonej na cokole pomnika napisano w jzyku polskim i niemieckim: "Pamici bohaterw wszystkich narodowoci polegych w obwodzie miechowskim w latach 1914 - 1915". Sukces jakim zakoczy si projekt umieszczenia pomnika w miejscu uwiconym krwi powstacw 1863 roku zrodzi nastpne projekty. Wykorzystujc w dalszym cigu przychylno pukownika Prevaoux miechowscy dziaacze zaproponowali aby usypane przy budowie drogi w 1830 roku kopce przyozdobi na szczytach budynkami powiconymi polskim bohaterom narodowym.
    Pierwszy kopiec przy ul. Warszawskiej znajdujcy si na szczycie wzniesienia bdcym przedueniem Stawnej Gry postanowiono powici Kociuszce, drugi natomiast znajdujcy si ju poza miastem przy kocu ul. Warszawskiej Bartoszowi. Z okolicznych pl zwieziono kilka potnych wielkoci kilku metrw gazw narzutowych. Miay one stanowi fundament pod budynek - mauzoleum. Aby kamienie te wynie na szczyt kopca zbudowano ziemn pochylni na niej zamontowano szyny sprowadzonej z Czstoszowic kolejki parowej i wagonikami teje wywieziono kamienie na szczyt tam je starannie posadowic.
Niestety naczelnik obwodu mia wrd swoich podwadnych ludzi mu niechtnych. Kto wyszym wadzom donis o brataniu si komendanta z Polakami. Z dowdztwa okrgu wojskowego przyjechaa komisja ktra po rozeznaniu sytuacji odwoaa Franciszka Prevaoux z zajmowanego stanowiska. Na polecenie zastpcy komendanta majora Webera rozebrano szyny odwieziono kolejk do kamienioomu i rozsypano wok kopca nasyp. Jako lad tych dziaa po dzie dzisiejszy na kopcu widniej scementowane ogromne gazy. Miechowscy patrioci na drugim kopcu ustawili potny sup drewniany na ktrym kto wyrzebi napis: "Bartoszowi". Po kilkudziesiciu latach sup ten zmursza a poniewa nikt go ni odnowi do dnia dzisiejszego nie pozostao po nim ladu.
    Naoone przez okupanta ciary w postaci dostaw ywnoci i przymusowych robt spowodoway korzystn atmosfer dla rozwijajcej si dziaalnoci konspiracyjnej. Znaczne wpywy wrd ludnoci zyskaa Polska Organizacja Wojskowa. Wanie oddziay POW wziy czynny udzia w rozbrojeniu Austriakw i ich wypdzeniu w kocu 1918 roku.
    Na pocztek 1919 roku przypada okres organizowania wadzy polskiej na terenie miechowszczyzny. Wyniszczona przez zaborcw ziemia miechowska skutki wojny usuna dopiero w latach 1925-26. Uruchomiono w Miechowie fabryk narzdzi rolniczych, powstao kilka kaflarni. W Charsznicyuruchomiono odlewni eliwa.
    W 1934 roku przez Miechw zostaa przeprowadzona linia kolejowa czca Krakw ze stacj w Tunelu - miasto uzyskao wasny dworzec kolejowy. Pomimo tego chwilowego oywienia nie powstay w Miechowie wielkie przedsibiorstwa, gdy powiat miechowski zosta przyporzdkowany do wojewdztwa kieleckiego znajdujcego si w tak zwanej "Polsce B" zacofanej gospodarczo i kulturalnie.
    II Wojna wiatowa zacza si dla Miechowian wielk ucieczk. Kto mg ucieka przed Niemcami, ktrzy ju 6 wrzenia wkroczyli do miasta. Z uwagi na wczeniejsze wycofanie si wojsk polskich Miechw nie dozna adnych zniszcze. Zbombardowany zosta dworzec kolejowy w Charsznicy i tunel kolejowy na trasie do Kielc. Miechw znalaz si w tak zwanym Generalnym Gubernatorstwie w dystrykcie krakowskim. Na obwd miechowski ("Kreis Miechw") skadao si cz powiatu olkuskiego i powiatu piczowskiego. Na tak zwane "roboty" do centralnych Niemiec z terenu powiatu miechowskiego wywieziono 30 000 ludzi z czego 15% nie powrcio po wojnie.
    Dziaalno konspiracyjna na terenie powiatu miechowskiego prowadzona bya gwnie przez Armi Krajow. Szereg akcji zbrojnych prowadzonych byo przez onierzy AK z inspektoratu Maria. Nie zapobiego to masowej eksterminacji ludnoci szczeglnie ydowskiej prowadzonej przez okupanta a do zakoczenia dziaa wojennych.
1 2 3 4 5
Temat oraz komentarz
Autor oraz opcje
more Dodaj komentarz
2000-2002© Copyright by Studio Reklamy s.c. » o serwisie | » o autorach | » licencja serwisu | » reklama u nas